Maria Prastiti

Συζητώντας με τον έφηβο μου για τη φιλία

Οι φιλικές σχέσεις αποτελούν σημαντικό μέρος της προεφηβικής και εφηβικής ανάπτυξης. Οι υγιείς φιλίες προσφέρουν στους έφηβους το αίσθημα της αποδοχής και του ανήκειν. Για τους έφηβους, οι φίλοι τους αποτελούν πηγή υποστήριξης, ασφάλειας και αυτοπεποίθησης. Οι φιλίες των εφήβων αποτελούν μεγάλο μέρος της διαμόρφωσης μιας αίσθησης ταυτότητας, έξω από το οικογενειακό πλαίσιο. Κατά τα πρώτα χρόνια της εφηβείας, οι φιλίες γίνονται πιο έντονες, στενές και υποστηρικτικές, και η επικοινωνία των παιδιών με τους φίλους τους αυξάνεται.

Οι φιλίες των εφήβων διαφέρουν από τις φιλίες που διαμορφώνονται στην παιδική ηλικία. Στην παιδική ηλικία, συνήθως οι γονείς είναι αυτοί που αναλαμβάνουν να οργανώσουν συναντήσεις για παιχνίδι με άλλα παιδιά. Στην εφηβεία, οι γονείς δεν έχουν πλέον τόση επιρροή στις φιλίες των παιδιών τους. Αφήνουν μεγαλύτερη ελευθερία στο παιδί να επιλέξει με ποια παιδιά θέλει να κάνει παρέα. Μπορεί οι γονείς να μην έχουν τόσο έλεγχο στις επιλογές φίλων των έφηβων παιδιών τους, ωστόσο μπορούν να συζητήσουν και να τα βοηθήσουν να δημιουργήσουν και να διατηρήσουν υγιείς φιλίες.

Πώς μπορούν οι γονείς να βοηθήσουν;

Μια καλή σχέση γονέα – παιδιού μπορεί να βοηθήσει τα παιδιά να αναπτύξουν δεξιότητες φιλίας. Οι γονείς μπορούν να βοηθήσουν τα έφηβα παιδιά τους στη διαδικασία επιλογής φίλων, αν και η τελική απόφαση παραμένει δική τους. Ένας έφηβος που μαθαίνει να έχει υγιείς φιλίες στην εφηβεία, θα συνεχίσει να το κάνει και στην ενήλικη ζωή του.

Οι γονείς μπορούν να συζητήσουν με τα παιδιά τους για τα στοιχεία μιας υγιής σχέσης, και πιο συγκεκριμένα για τα χαρακτηριστικά ενός καλού φίλου. Αξιοποιήστε διάφορες ευκαιρίες που προκύπτουν στην καθημερινότητα σας, για να ανοίξετε τη συζήτηση. Σε περίπτωση που ο έφηβος σας αναφέρεται σε διαφωνίες ή τσακωμούς με φίλους του, είναι σημαντικό να αποφύγετε να πάρετε το μέρος κάποιου. Αντί αυτού, ακούστε ενεργητικά το παιδί, και δώστε του χώρο και χρόνο να εκφραστεί.  Προσπαθήστε να καταλάβετε πώς νιώθει και να επικυρώσετε τα συναισθήματα του. 

Μιλώντας στον έφηβο σας για τη φιλία

Μερικά σημεία που είναι καλό να θυμάστε:

  • Μπορούμε να έχουμε πολλούς φίλους και διαφορετικούς τύπους φίλων.
  • Η ειλικρίνεια είναι σημαντική αξία που χαρακτηρίζει μια υγιή φιλία.
  • Οι φίλοι μπορούν να επηρεάσουν ο ένας τον άλλον, τόσο με θετικό όσο και με αρνητικό τρόπο. Συζητήστε για την κοινωνική επιρροή και την πίεση των συνομηλίκων, και γιατί έχει σημασία ποιους επιλέγουμε για φίλους μας.
  • Είναι φυσιολογικό για τους έφηβους να έχουν διαφωνίες και τσακωμούς, αλλά αυτό δε σημαίνει απαραίτητα και το τέλος μιας φιλίας.
  • Οι φιλίες παρέχουν στους έφηβους ένα πλαίσιο όπου μπορούν να μάθουν πώς να επιλύουν συγκρούσεις που προκύπτουν.  Μέσα από τις σχέσεις με τους φίλους τους, έχουν την ευκαιρία να ανακαλύψουν εναλλακτικούς τρόπους να προσεγγίσουν μια διαφωνία ή μια σύγκρουση.
  • Καθώς μεγαλώνουμε και αλλάζουμε, κάποιες φιλίες να κάνουν τον κύκλο τους.
  • Περνώντας χρόνο μαζί, γνωρίζουμε καλύτερα τους φίλους μας και νιώθουμε πιο άνετα να μοιραστούμε σκέψεις και συναισθήματα.
  • Μια καλή φιλία μας κάνει να νιώθουμε καλά με τον εαυτό μας.
  • Χρειάζονται πολλές δεξιότητες για τη δημιουργία αλλά και για τη διατήρηση μιας φιλίας.
  • Επίσης πολλές δεξιότητες χρειάζονται για τον τερματισμό μιας φιλίας.
  • Είναι εντάξει, και έχει πολλαπλά οφέλη η φιλία με παιδιά του αντίθετου φύλου.
  • Μπορεί να χρειαστεί χρόνος για τη δημιουργία ενός καλού φίλου. Αξίζει την προσπάθεια και την επένδυση χρόνου, αφού ένας καλός φίλος θα αποτελέσει στήριγμα σε δυσκολίες και προκλήσεις που πιθανόν να εμφανιστούν στη ζωή του παιδιού.

Να θυμάστε ότι οι φιλίες των εφήβων έχουν μεγάλη σημασία και αποτελούν τεράστιο μέρος της μετάβασης στην ενηλικίωση. Επιδιώξτε να γνωρίσετε τους φίλους του παιδιού σας και διατηρήστε μια στάση σεβασμού. Είναι σημαντικό να αποφύγετε να κρίνετε τους φίλους του παιδιού σας. Όσο πιο αποδεκτοί μπορούν να γίνουν, τόσο το καλύτερο. Αυτό που έχει προτεραιότητα είναι να διατηρήσετε την εγγύτητα και την επικοινωνία ανάμεσα σε εσάς και το παιδί σας.

Μαρία Πραστίτη 
Εγγεγραμμένη Σχολική / Εκπαιδευτική Ψυχολόγος